Techno-lokacje. Od sztuki generatywnej do blockchain art. Cykl wykładów

Techno-lokacje. Od sztuki generatywnej do blockchain art. Cykl wykładów

Wielka Zbrojownia, Targ Węglowy 6

Data: 6/04–15/12

Techno-lokacje. Od sztuki generatywnej do blockchain art. Cykl wykładów

terminy wykładów: 6.04.2022, 11.05. 2022, 03.11.2022, 17.11.2022, 01.12.2022, 15.12.2022

miejsce: Patio ASP, Targ Węglowy 6, Gdańsk

kuratorka: Małgorzata Jankowska (ASP Gdańsk)

 

Transmisja ONLINE: https://www.youtube.com/watch?v=5MIyFzs9weI 

Cykl wykładów poświęconych technice, technologii i sztuce. Tytułowe lokacje odnoszą się do różnych rozmieszczeń i dynamiki obecności techniki i technologii w ramach praktyk artystycznych, ale szerzej jej ekspresji i relacji w odniesieniu do sfer kultury, polityki i praktyk społecznych. Celem wykładów będzie zwrócenie uwagi na potencjał i sprawczość technologi, ale również wskazanie obaw i konieczności krytycznej refleksji wynikających m.in. z charakteru relacji i wzajemnych wpływów techniki z innymi podmiotami.  Tematyka wykładów rozciąga się pomiędzy fascynacją artystów i artystek komputerem jako nowym narzędziem (lata 60., XXw.) a dynamiczną i zróżnicowaną obecnością AI w obszarze praktyk artystycznych.

 

Wykłady:

6.04.2022 – Ewa Wójtowicz, Szczebiot systemu. Opór wobec technologii, technologie oporu -

11.05. 2022  – Magdalena Gacyk, Dolina Krzemowa wśród artystycznych metawersów. Jak technologie rewolucjonizują sztukę

03.11.2022

godz.15:30 – Aleksandra Przegalińska- Skierkowska, Horyzont rozwoju AI
godz.17:00 – Andrzej Marzec Czy obrazy umierają? Glitch art i estetyka postcyfrowa

3.11.2022  - Andrzej Marzec, Czy obrazy umierają? Glitch art i estetyka postcyfrowa

17.11.2022  - Magdalena Furmanik-Kowalska,  Ucieczka od rzeczywistości czy przestrzeń walki? Sieć, wirtualne światy i media społecznościowe w twórczości artystek i artystów chińskich -

01.12.2022 – Joanna Walewska-Choptiany, Dlaczego Frider Nake nie lubi  niedzielnych malarzy? Tendencje konceptualne w sztuce komputerowej jako sposób na wyjście z kryzysu przełomu lat 60. i 70. w sztuce technologicznej

15.12.2022 – Agnieszka Jelewska, XXXXXXXX

Wykład VI

on-line: meet.google.com/kzy-cpiy-sxp/

Joanna Walewska-Choptiany, Dlaczego Frieder Nake nie lubi niedzielnych malarzy? Tendencje konceptualne w
sztuce komputerowej jako sposób na wyjście z kryzysu przełomu lat 60. i 70. w sztuce technologicznej
1.12.2022 godz. 17:00

W 1971 roku na łamach branżowego biuletynu PAGE, jeden z pionierów grafiki komputerowej Frieder Nake, wywołał oburzenie środowiska artystów komputerowych, ponieważ stwierdził, że „sztuka komputerowa nie powinna istnieć”. Wielu ówczesnych artystów zdziwił radykalny ton wypowiedzi Nakego, ponieważ był artystą odnoszącym duże sukcesy i brał udział w największych imprezach spod znaku Art&Technology, które miały miejsca w latach 1968-1970 na całym świecie.
Nake tłumaczył, że miał nadzieję, że sztuka komputerowa stanie się sztuką rewolucyjną, wywracającą wszystko, co było dotychczas wiadomo o uprawianiu sztuki, tymczasem stało się inaczej. Artyści pracujący na komputerach weszli w istniejącą już koleinę. Nie tylko nie stworzyli nowej estetyki pozostając „niedzielnymi malarzami”, ale próbowali przystosować się do wymogów rynku sztuki, na którym praca artystyczna jest towarem.
Zresztą Nake nie był jedynym krytykiem sztuki komputerowej, która w latach swoich największych sukcesów komercyjnych przeżywała kryzys. Oskarżana była o powierzchowność, komercyjność, a pracującym z nią artystom zarzucano, że poprzez jej wykorzystanie ocieplają wizerunek technologii zbrojeniowych oraz produkujących je firm, które chętnie sponsorowały wydarzenia artystyczne.
„There Should Be No Computer Art” było prowokacyjnym tekstem, który powstał z okazji odbywającego się w 1971 roku International Colloqium on Art and Computers w Zagrzebiu pod auspicjami ruchu Nowe Tendencje. Podczas wykładu opowiem o tym, w jaki sposób udział w tym lewicowym ruchu wpłynął na poglądy polityczne Friedera Nakego, oraz na sposób, w jaki zredefiniował on pojęcie sztuki komputerowej jako sztuki pojęciowej i intelektualnej.

Joanna Walewska-Choptiany jest adiunktką na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, gdzie pracuję w Katedrze Kulturoznawstwa. Jest historyczką mediów szczególnie zainteresowaną stykiem sztuki, technologii i społeczeństwa. W 2015 roku ukazała się jej książka Portret artysty jako inżyniera. Twórczość Edwarda Ihnatowicza (Toruń: WN UMK), a w 2021 roku Cyfrowa dekada. Związki sztuki i technologii w latach 1960-1975 (Toruń: WN UMK). Obecnie pracuje nad projektem poświęconym powojennej historii Polskiego Radia.

Wykład V

Magdalena Furmanik-Kowalska, Ucieczka od rzeczywistości czy przestrzeń walki? Sieć, wirtualne światy i media społecznościowe w twórczości artystek i artystów chińskich

17.11.2022, godz. 17:00, Patio ASP

Czy kreacja w świecie wirtualnym staje się ucieczką przed otaczającą rzeczywistością, strefą wypoczynku? A może miejscem, gdzie bezpiecznie, poza cenzurą można opisywać realia, wskazywać na problemy dzisiejszego społeczeństwa, opowiadać o niedopasowaniu? Przyglądając się wybranym pracom twórców takich jak: Feng Mengbo (ur. 1966, Pekin), Cao Fei (ur. 1978, Kanton), Sun Xun (ur. 1980, Fuxin, prowincja Liaoning), Lu Yang (1984, Szanghaj) i Funa Ye (ur. 1986, Kunming), można spróbować odnaleźć odpowiedzi na te pytania. Co zatem łączy, a co odróżnia, artystki i artystów z różnych pokoleń, wychowanych w odmiennych realiach? Gdzie szukają oni inspiracji do komunikacji wizualnej ze swoim rówieśnikami? Dowiemy się wchodząc w stworzone przez nich wirtualne światy, biorąc udział w artystycznych akcjach on-line i ślizgając się po wpisach w mediach społecznościowych.
Magdalena Furmanik-Kowalska: historyczka i krytyczka sztuki, doktora nauk humanistycznych, absolwentka Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu (Nauki o Sztuce, 2014) i Uniwersytetu Warszawskiego (Gender Studies, 2009). Współorganizatorka konferencji międzynarodowych dotyczących sztuki Azji. Od 2016 roku zastępca dyrektora Polskiego Instytutu Studiów nad Sztuką Świata. Członek Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyków Sztuki AICA. Kuratorka wystaw polskiej sztuki współczesnej (Wozownia, HOarT, Galearnia). Autorka artykułów, książek, m.in. Uwikłane w kulturę. O twórczości współczesnych artystek japońskich i chińskich, współredaktorka serii publikacji z zakresu o znaczeniach kulturowych ubioru: Strój – zwierciadło kultury (2013), Sztuka stroju, strój w sztuce (2016) oraz Co (nie)przystoi mężczyźnie. Ubiór męski w sztuce i kulturze (2020). Obecnie managerka Wejman Gallery i fundacji Art & Modern.

Wykład IV

Andrzej Marzec, Czy obrazy umierają? Glitch art i estetyka postcyfrowa

03.11.2022 godz. 17:00, Patio ASP

Andrzej Marzec: filozof, krytyk filmowy, redaktor „Czasu Kultury”. Związany z Wydziałem Nauk Społecznych w Instytucie Filozofii UAM w Poznaniu. Jego zainteresowania badawcze skupiają się wokół: ontologii zwróconej ku przedmiotom, ciemnej ekologii oraz współczesnego kina alternatywnego. Autor książki Widmontologia. Teoria filozoficzna i praktyka artystyczna ponowoczesności (Warszawa: Fundacja
Nowej Kultury Bęc Zmiana 2015) o nostalgii i melancholii we współczesnej kulturze, oraz Antropocień. Filozofia i estetyka po końcu świata (warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN 2021). Wykład Czy obrazy umierają? Glitch art i estetyka postcyfrowa stara się przybliżyć oraz scharakteryzować fenomen estetyki postcyfrowej. W jego ramach pragnę odpowiedzieć na pytanie: dlaczego artyści postcyfrowi podejmują działania destrukcyjne, a w swoich realizacjach wykorzystują niedoskonałości, zniekształcenia i błędy. Interesuje mnie także perspektywa samych obrazów – ich życie, reprodukcja, śmierć oraz rozkład, które wyraźnie wskazują na to, że współczesna kultura nie pragnie nieśmiertelności, lecz zdaje sobie sprawę ze swojej materialności i przemijania. Interpretując prace artystyczne, korzystam z teoretycznych narzędzi Rosy Menkman oraz Michaela Betancourt – jednocześnie zadaję pytania o powody powrotu do kultury analogu i podkreślam potencjał wykorzystywania usterki w sztuce współczesnej. Glitch nie jest jedynie kwestią sztuki, lecz okazuje się czymś więcej – wyrazem naszej postcyfrowej egzystencji, którą charakteryzuje plastyczność, prekarność i nieciągłe doświadczanie rzeczywistości.

 

Wykład III

Aleksandra Przegalińska-Skierkowska, Horyzont rozwoju AI

03.11.2022, godz. 15:30, Patio ASP

Aleksandra Przegalińska-Skierkowska: filozofka, badaczka rozwoju nowych technologii, zwłaszcza technologii zielonej i zrównoważonej, humanoidalnej sztucznej inteligencji, robotów społecznych i technologii ubieralnych. Stopień doktora nauk humanistycznych w dyscyplinie filozofia uzyskała w 2014 roku w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego. Absolwentka The New School for Social Research w Nowym Jorku, gdzie uczestniczyła w badaniach dotyczących tożsamości w rzeczywistości wirtualnej, ze szczególnym uwzględnieniem Second Life. Jest profesorką w Katedrze Zarządzania w Społeczeństwie Sieciowym. Autorka książek i artykułów, m.in. Istoty wirtualne. Jak fenomenologia zmieniała sztuczną inteligencję", UNIVERSITAS, afiliacja: ALL (2016), wspólnie z D. Jemielniakiem Collaborative Society, MIT Press, Cambridge, MA, afiliacja: ALK.

Wykład II

Magdalena GacykDolina Krzemowa wśród artystycznych metawersów. Jak technologie rewolucjonizują sztukę

11.05.2022, godz. 17.00, Patio ASP

Wykład poświęcony artystycznym trendom i zjawiskom w Silicon Valley. Wśród nieustannych zmian Doliny Krzemowej widać pionierską transformację sztuki. Nowe innowacje pozwalają na nowe ekspresje artystyczne: malarstwo w VRze, zaawansowany technologicznie bioart, multimedialną sztukę robotów. Pozwalają również na nowe modele inwestowania w dzieła sztuki i wspierania artystów.

Magdalena Gacyk: dziennikarka, tłumaczka, analityczka trendów technologicznych, konsultantka polskich start-upów w Dolinie Krzemowej. Z wykształcenia iberystka i socjolożka. Autorka książek: Zabawa w Boga. Ludzie o magnetycznych palcach (2020) i Ścigając Steve’a Jobsa. Historie Polaków w Dolinie Krzemowej (2015).    

 

Wykład I

Ewa Wójtowicz, Szczebiot systemu. Opór wobec technologii, technologie oporu

6.04.2022, PATIO godz. 17:00

Nasze relacje z błyskawicznie rozwijającą się technologią naznaczone są nierównowagą. Za najbardziej dojmujący problem uznaje się rosnący wpływ algorytmów sztucznej inteligencji, co Cathy O'Neil określa krytycznie mianem „broni matematycznej zagłady” (O'Neil 2017). Technologia nie jest przejawem aż tak destrukcyjnych sił, ale nie jest też – jak chcieliby projektanci techno-gadżetów – remedium na wszelkie problemy. Nie jest również neutralna. Jak zauważa James Bridle, „systemy technologiczne kształtują to, jak działamy i myślimy. Nie możemy wyjść poza nie i nie potrafimy myśleć wewnątrz nich” (Bridle 2018: 2). Podążając tym tropem uznaję system za nieprzejrzystą strukturę obejmującą, poza konstruktami myślowymi czy schematami obyczajowymi, także oprogramowanie i wszelkie technologiczne narzędzia codziennego użytku, poprzez, które system się z nami komunikuje. Jeśli McKenzie Wark, rozwijając myśl G. Deborda, zauważa, iż „spektakl przemawia językiem rozkazów” (Wark 2014: 14), to przyjąć można, że autonomizujący się technologicznie, lecz zaprojektowany przez ludzi system przemawia językiem infantylnego szczebiotu, za fasadową uprzejmością kryjącego wymiar rzeczywistej presji wywieranej metodą soft power. Jej przejawem są systemowe komunikaty werbalne obecne w cyfrowym życiu codziennym, nacechowane wewnętrzną sprzecznością między użytym językiem (szczebiotem) a perswazyjno-opresyjnym przekazem. Omawiając zagadnienie oporu wobec technologii w służbie systemu posłużę się  przykładami z zakresu sztuki, w których dostrzec można niezgodę na tak asymetryczną relację z systemem i pozostawanie w podrzędnym położeniu użytkownika (Jennifer Lyn Morone), a także metodologie proponowane przez artystki i artystów na gruncie teorii i aplikowane w praktyce (Helen Nissenbaum, Jenny Odell, Tactical Tech). Sztuka służy za pole, w którym możliwe jest testowanie pomysłów na elastyczny opór przeciw owej miękko sprawowanej władzy oraz wdrażanie strategii subwersywnych, o których pisze Daphne Dragona: zaciemnienia, nadidentyfikacji i udziwnienia (bądź wyobcowania). Nie jest to opór wobec samej technologii, równoznaczny ze wstecznictwem, lecz działania krytyczne i taktyczne, w wymiarze często nanoaktywistycznym, wynikające z potrzeby świadomego przemyślenia czynników składających się na nasze doświadczenia w cyfrowej, usieciowionej codzienności.

Ewa Wójtowicz – doktor habilitowana w zakresie nauk o sztuce (Uniwersytet Jagielloński), doktor nauk humanistycznych (UAM w Poznaniu), absolwentka Akademii Sztuk Pięknych w Poznaniu. Autorka książek Net art (2008), Sztuka w kulturze postmedialnej (2016), Poprzez sztukę (2021) oraz tekstów naukowych i krytycznych dotyczących sztuki współczesnej, w tym sztuk medialnych. Profesor UAP na Wydziale Edukacji Artystycznej i Kuratorstwa Uniwersytetu Artystycznego im. Magdaleny Abakanowicz w Poznaniu. Należy do Polskiego Towarzystwa Kulturoznawczego, Polskiego Towarzystwa Estetycznego, Polskiego Towarzystwa Badań nad Filmem i Mediami oraz do polskiej sekcji AICA. Zastępczyni redaktor naczelnej „Zeszytów Artystycznych”. Zainteresowania naukowe: sztuka wobec internetu i (nowych) mediów.

 

Wydarzenie FB:

https://www.facebook.com/events/1573221683046149?active_tab=about